Bioróżnorodność na winnicy

Pani dr hab. Iwona Domagała-Świątkiewicz z Uniwersytety Rolniczego przygotowała niezwykle ciekały materiał na temat bioróżnorodności. Zapraszamy serdecznie do czytania i dzielenia się uwagami.

Dowiedz się więcej

Z czym kojarzy się bioróżnorodność?

Jednym na pewno z warunkiem konicznym do dalszej egzystencji cywilizacji ludzkiej na Ziemi. Innym z ekoterroryzmem, czyli wymuszaniem decyzji dotyczących ochrony środowiska na rzecz rzekomej idei obrony przyrody. Mnie przywodzi na myśl ideę ekorozwoju, trwałego rozwoju czy inaczej zrównoważonego rozwoju. Profesor Leszek Gawor w pracy zatytułowanej „Proekologiczna metanoia współczesnego człowieka jako warunek przetrwania cywilizacji ludzkiej” zwraca uwagę, że dzisiaj najistotniejszym ogólnoświatowym zjawiskiem, które najsilniej przeobraża współczesną cywilizację ludzką (megatrend) – jest zagrożenie ekologiczne.

Fot. Łąka kwietna, jako przykład harmonii współistnienia różnorodnych gatunków roślin

Zrównoważony rozwój ważny jest nie tylko w przemyśle

Przetrwanie człowieka na Ziemi jest uzależnione od zmiany dotychczasowego modelu cywilizacyjnego. Koncepcja zrównoważonego rozwoju rozwijana od lat osiemdziesiątych ubiegłego stulecia zakłada zastąpienie niczym nieograniczonej eksploatacji przez człowieka środowiska naturalnego – zbudowaniem nowej cywilizacji opartej na racjonalności i świadomości ekologicznej. W myśl zasady biocentryzmu człowiek jest elementem przyrody a nie jej dysponentem (antropocentryzm). Do zmiany światopoglądu potrzebna jest głęboka przemiana, którą autor przytoczonego tekstu określa mianem metanoi, czyli nawrócenia.

Ponieważ zgadzamy się, że najskuteczniejszą drogą upowszechniania świadomości ekologicznej jest edukacja – zatem przyłączamy się do popularyzowania tej postawy poprzez m.in. podjęcie tematu bioróżnorodności na naszym blogu.
Zgodnie z Konwencją o różnorodności biologicznej opracowaną na „Szczycie Ziemi” w Rio de Janeiro w 1992 r. – bioróżnorodność jest definiowana, jako zmienność żywych organizmów zamieszkujących wszystkie środowiska oraz zmienność systemów ekologicznych, których częścią są te organizmy. Obejmuje ona różnorodność wewnątrzgatunkową, międzygatunkową i różnorodność ekosystemów. Rolnictwo potrzebuje bioróżnorodności, gdyż w ekosystemach rolniczych pełni ona trzy zasadnicze funkcje: genetyczne (pula genowa gatunków), rolnicze (zachowanie roli produkcyjnej ekosystemów i zwiększanie ich odporności na stresy abiotyczne i biotyczne) oraz ekologiczne (siedlisko flory i fauny o dużym znaczeniu w ekosystemach rolniczych).

Największym zagrożeniem dla bioróżnorodności w agroekosystemach jest intensyfikacja rolnictwa. Budujmy infrastruktury ekologiczne w obrębie ekostemów rolniczych, takie jak: miedze, żywopłoty, pasy zieleni, zarośli i zadrzewień, twórzmy rowy, sterty kamieni czy oczka wodne. To zapewni miejsce bytowania i pozyskiwania pokarmu dla wielu pożytecznych gatunków zwierząt oraz siedliska dla zapylaczy. Chrońmy biologicznie uprawy oraz obejmijmy ochroną rzadkie gatunki flory i fauny. Tylko tyle i aż tyle możemy zrobić dla ratowania bioróżnorodności na naszym „podwórku” i naszej planecie. Wszystko w myśl zasady: „myśl globalnie – działaj lokalnie”.

Chcesz być na bieżąco z artykułami ekspertów?